October 30, 2006

De Nederlander peinst, de Spaanjaard pensa

Le PenseurDiep in de Catalaanse nacht zit ik hier in de bibliotheek, te bloggen. En ik peins in mijzelf, “Wat leuk is het toch om zomaar uit het niets ineens een taalverband te zien tussen twee op het eerste gezicht nogal verschillende talen.” Ik bedenk er zelfs spontaan een voorbeeld bij. Het betreft twee zogenaamde valse vrienden.

Het Nederlandse werkwoord peinzen moet haast wel een latinisme zijn. In het Frans, Spaans en Catalaans zijn overeenkomende werkwoorden te vinden, penser, pensar en pensar respectievelijk. En hoogstwaarschijnlijk in het Italiaans ook wel, van deze taal weet ik echter vrijwel niets af.

Opmerkelijker vind ik de evolutie die de Nederlandse versie van het werkwoord door de eeuwen heen doormaakt heeft. Terwijl het in Latijnse talen gewoon nog steeds simpelweg “denken” betekent, is peinzen in het Nederlands van een veel diepere betekenis doordrenkt. Peinzen is iets wat een filosoof doet, of iemand anders met veel aan zijn of haar hoofd.

Kennelijk pensar Nederlanders niet zoveel.

En nu aan mijn filologische lezers om mijn theorie in stukken te verscheuren.


- One comment Not publicly viewable

  1. Maite Nikkessen

    Ja! Daar ben ik weer, met een paar kilo boek op schoot. Peinzen: [denken]. Van het Franse penser[nadenken], Latijnse pensare[wegen, overwegen]. Ik denk dat, als je nog een kleine honderd van dit soort taaloverpeinzingen uitwerkt, ik vrij snel alle (etymologische) woordenboeken achterwege kan laten en deze uit het blote hoofd kan beamen danwel tegenspreken. Keep ‘em coming!

    04 Nov 2006, 14:42


Add a comment

You are not allowed to comment on this entry as it has restricted commenting permissions.

October 2006

Mo Tu We Th Fr Sa Su
Sep |  Today  | Nov
                  1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31               

Search this blog

Galleries

Most recent comments

  • fine job keep it up by Samson mwita simangwi on this entry
  • This is my solution. My basin has 2 taps! I have on the left a mixer tap with hot and cold water fro… by Sebastian on this entry
  • Reasons why I hate mixer taps – and always install two taps in my home: 1) When rinsing my teeth, I … by Jules on this entry
  • ANNOUNCEMENT! It has been discovered that there is more to life than mixer taps!!! by mini on this entry
  • ANNOUNCEMENT! It has been discovered that there is more to life than mixer taps!!! by mini on this entry

Blog archive

Loading…

Not signed in
Sign in

Powered by BlogBuilder
© MMXXII